Diz osteotomisi veya diz eksen düzeltmesi veya eğim ameliyatı

DR. DEPAEPE

1. NE

Een tibia osteotomie is een ingreep op het onderbeen net onder de knie die wordt uitgevoerd om de as van het onderste lidmaat te corrigeren (‘osteo-tomie’, betekent ‘doorsnijden van het bot’).

Normal bir "düz" dizde, diz üzerindeki yük dizin ortasından geçer. Eksen sapmaları varsa, yük ekseni çok fazla içe (O-bacak) veya çok fazla dışarıya (X-bacak) doğru gidiyor demektir.

Bacaklarda eksen anormallikleri olan hastalarda, dizin iç kısmında (çarpık bacaklar) veya dizin dışında (x-bacaklar) erken kıkırdak aşınması veya osteoartrit gelişebilir.

Osteotominin amacı dizin ağrılı tarafındaki (genellikle iç bölme) baskıyı azaltmaktır. Alt bacağın (tibia) ekseninin düzeltilmesiyle kuvvet, kıkırdağın hala sağlam olduğu dizin ağrısız tarafına kayar. Bu müdahale daha fazla aşınma ve yıpranmaya doğru gidişi yavaşlatabilir.

2. Aks sapmasının NEDENİ

• Genellikle erken kıkırdak aşınmasıyla artan konjenital eksen anormalliği.
• Önceki ameliyat: ör. iç veya dış menisküsün tamamen çıkarılması.
• Anormal bir pozisyonda iyileşen önceki bir kırık.

3. MÜDAHALE İÇİN ENDİKASYONLAR

• Eksen sapması olan hastalarda dizin bir kısmının (veya bölümünün) erken osteoartriti. Bu, dizin diğer kısımlarının (bölmelerinin) tamamen hasarsız olduğu anlamına gelir.
• Genç (< 60 jaar), actieve patiënten (fysiek werk, sporters), waarbij plaatsen van een knie prothese nog te vroeg is. Soms kan op die manier de leeftijd voor het plaatsen van een prothese uitgesteld worden.

4. ARAŞTIRMA

• Radyografi dizden.
• Radyografi Bacak eksenini ölçmek için tüm bacağın (tam bacak) ölçümü.
• Arthro CT taraması veya MRI taraması kıkırdak hasarını belgelemek için.
• Boşaltıcı desteği. Genellikle operasyondan önce operasyonun etkisini taklit edebilecek özel bir dizlik takılır. Bu boşaltıcı destek, dizin etkilenen bölümündeki basıncı azaltacak ve basıncı dizin sağlıklı bölümüne aktaracaktır. Hastalar bu özel boşaltıcı korse ile iyi bir sonuç elde ettikleri takdirde operasyon için iyi adaylardır.

5. OPERASYON

İşlem sırasında bacakta kontrollü bir şekilde cerrahi olarak kırık oluşturulur.

Vervolgens wordt deze breuk gebruikt om de as van het onderste lidmaat te corrigeren tot de gewenste stand. De breuk kan worden opengerekt langs één zijde (=opening wedge osteotomie) of er kan een driehoekige spie of wedge worden verwijderd met nadien sluiten van de breuk (=closing wedge osteotomie).

RX cihazı ile defalarca kontrol edildikten sonra oluşturulan kırık plak ve vidalarla sabitlenir.

Hangi tip osteotominin seçileceği, eksen sapmasının türüne (o- veya x-bacak) ve eksen sapmasının konumuna (üst bacak veya alt bacak) bağlıdır.

ANESTEZİ VE HASTANEDE KALIŞ

İşlem bir gecelik konaklama ile gerçekleştirilir ve epidural veya kısa genel anestezi ile yapılabilir.

6. KOMPLİKASYONLAR

• Osteotomi sonrası dizde kanama. Sık buz uygulamaları bu konuda yardımcı olabilir.
• Yara bazen osteotomiden sonra uzun süre hassas kalabilir.
• Tromboz veya pulmoner emboli meydana gelebilir. Desteğin mümkün olmadığı ilk dönemde karın içine yapılan enjeksiyonlar ile bu riskin önüne geçilir.
• Yaranın veya metal plakanın enfeksiyonu. Evde iyi yara bakımı şarttır!
• Çıkarılan kemik osteotomi sonrasında iyileşmez (örn. yoğun sigara içenlerde).
• Osteotominin iyileşmesinden sonra plak bazen tahrişe neden olabilir. Bu durumlarda plak küçük bir işlemle çıkarılabilir.
• Osteotomi ameliyatından dolayı sinirler veya kan damarları gibi diz çevresindeki yapılara verilen hasar; bu çok nadirdir.

7. REHABİLİTASYON

Egzersiz terapisi yoğun ve uzun ömürlüdür!

İşlemden sonra dizinizi hemen hareket ettirebilirsiniz (bükme ve germe).

İlk 3 hafta ameliyatlı bacağa yaslanmanıza izin verilmez ve koltuk değneği kullanmanız gerekir. Önümüzdeki 3 hafta boyunca ameliyatlı bacağınızın üzerinde biraz dinlenebilirsiniz. Bütün bunlar size, rehabilitasyonu belirlenmiş bir programa göre gerçekleştirecek olan fizyoterapistiniz tarafından öğretilecektir. Destek tavsiyesi, kontrol konsültasyonu sırasında çekilen radyografiye göre ayarlanacaktır.

Kemiğin tamamen iyileşmesinden sonra, hem ağır iş hem de spor olmak üzere tüm faaliyetlere izin verilir.

Osteotomi sonrası beklentiler

Osteotominin amacı dizdeki ağrıyı azaltmak, dizin fonksiyonunu iyileştirmek ve diz protezinin yerleştirilmesini ertelemektir. Ameliyatın amacı asla dizinizi eski haline döndürmek ya da dizinizi 20 yaş gençleştirmek değildir.

8. GERÇEKLER

• Ne zaman duş alabilirim? Yara kuruduktan sonra su geçirmez bir bandaj uygulanabilir, bu da duş almayı mümkün kılar!
• Dikişler: Dikişler işlemden 2 hafta sonra alınabilir.
• Şişme in de eerste weken is volledig normaal. In sommige omstandigheden kan dit tot enkele maanden aanhouden. De zwelling kan verminderen door regelmatig ijs te leggen en uw been hoger te leggen.
• Yara izi etrafında uyuşma hissi. Diz çevresindeki deri kesildiği için bazı sinir dallarının da kesilmesi kaçınılmaz olur. Bu uyuşukluk bölgesi 2 yıllık bir süre içerisinde düzelir ve azalır.
• Sürüş: bu bireysel rehabilitasyonunuzun hızına ve kas gücünüzün iyileşmesine bağlıdır. Ameliyatlı bacağınız üzerinde yeterli kontrole sahipseniz, normalde işlemden yaklaşık 6 ila 8 hafta sonra araç kullanmaya devam edebilirsiniz. Lütfen önceden araç sigortanızın koşullarını inceleyin.
• Çalışma engelliliği: Bu, işin içeriğine oldukça bağlıdır ve 6 haftadan 9 aya kadar değişir.
• Havaalanındaki metal dedektörleri: Uçağa bindiğinizde metal dedektörleri gerçekten de devreye girebilir. Ancak güvenlik servisleri buna alışkındır ve bunu hemen fark eder. Uçak yolculuğu rezervasyonu yaptığınızda her zaman implant pasaportu talep edebilirsiniz.
• Osteotomi ne kadar sürer? 10 yıllık bir dönemi osteotomi ile kapatmaya çalışıyoruz. Ağır yüklerde bu bazen daha az olabilir. Şikayetlerin artması durumunda total diz protezi yerleştirilmesi her zaman mümkündür.